DALAWANG opisyal ng National Bureau of Investigation ang inaasahang magiging unang mahahalagang testigo sa impeachment trial ni Vice President Sara Duterte habang lumilipat ang Senate impeachment court mula sa mga procedural dispute noong unang araw patungo sa unang presentasyon ng ebidensya.

Inaasahang tetestigo ang mga ito kaugnay ng Article IV ng impeachment case, na tumatalakay sa umano’y pagbabanta laban kay President Ferdinand Marcos Jr., First Lady Liza Araneta-Marcos at dating Speaker Martin Romualdez.

Sinabi ni Senate impeachment court spokesman Atty. Reginald Tongol na inaasahang tetestigo ang mga opisyal ng NBI sa mga bagay na may kaugnayan sa umano’y pagbabanta na iniuugnay kay Duterte.

Ang inaasahang testimonya ay hudyat ng mahalagang paglipat ng trial, na nagsimula noong Lunes sa mga argumento ukol sa proseso, rules ng impeachment court at pagpili ng presiding officer.

Sa ikalawang araw ng proceedings, inaasahang mas lalapit ang trial sa evidentiary stage, kung saan magsisimula ang prosekusyon sa pagharap ng mga testigo at materyales upang suportahan ang mga alegasyon sa impeachment complaint.

Isa ang Article IV sa pinakatinututukang bahagi ng kaso dahil tumatalakay ito sa mga pahayag na umano’y ginawa ni Duterte laban sa matataas na opisyal ng bansa. Itinanggi ni Duterte ang mga paratang at iginiit na pulitika ang nasa likod ng impeachment case laban sa kanya.

Mahalaga ang magiging papel ng NBI dahil umaasa ang prosekusyon sa mga record at materyales na may kaugnayan sa umano’y mga pahayag, kabilang ang video o online materials na nauna nang sinuri para sa authenticity.

Inaasahang magiging malaking usapin sa paglilitis ang pagiging tunay ng mga naturang materyales. Sisikapin ng prosekusyon na patunayang genuine ang mga pahayag na kanilang tinutukoy, habang inaasahang kukuwestiyunin naman ng depensa ang relevance, admissibility at legal weight ng mga ebidensya.

Sa trial proceedings, ang authenticity ay tumutukoy sa tanong kung ang isang dokumento, recording, video o online material ay tunay at tumutugma sa sinasabi ng panig na naghaharap nito. Ang admissibility naman ay tumutukoy sa tanong kung papayagan ng impeachment court na pormal itong tanggapin at ikonsidera bilang ebidensya.

Dahil dito, maaaring makatulong ang testimonya ng mga opisyal ng NBI sa pagpapasya kung paano titingnan ng impeachment court ang electronic o online evidence na may kaugnayan sa umano’y pagbabanta.

Inaasahang susubukin din ng proceedings kung paano hahawakan ng Senate impeachment court ang objections mula sa dalawang panig. Kailangang iharap ng prosekusyon ang kanilang ebidensya sa ilalim ng rules na pinagtibay ng court, habang may pagkakataon ang depensa na maghain ng objection, mag-cross-examine ng witnesses at kuwestiyunin ang legal value ng mga ebidensyang ihaharap.

Nagtungo si Duterte sa Senado nitong Martes ngunit inaasahang makikipagpulong lamang sa kanyang mga abogado at hindi personal na dadalo sa proceedings. Sinabi ng kanyang abogado na si Atty. Michael Poa na nagtungo ang Bise Presidente sa Senado upang makipag-usap sa kanyang legal team.

Sa maikling pahayag sa mga reporter, sinabi ni Duterte: “In this bloodbath and bludgeoning, I will be bloodied but unbowed.”

Ang pagpunta niya sa Senado ay kasunod ng pagbubukas ng impeachment trial noong Lunes sa gitna ng matinding atensyon ng publiko at pulitika. Noong Lunes, nahalal si Senator Francis “Chiz” Escudero bilang presiding officer ng impeachment court sa botong 12-8 matapos harapin ng senator-judges ang mga tanong kung sino ang dapat mamuno sa proceedings.

Nauna nang sinabi ni Escudero na 16 na boto ang kailangan upang ma-convict si Duterte, alinsunod sa constitutional requirement na two-thirds vote ng lahat ng miyembro ng Senado.

Inaasahang magiging mahalaga ang 16-vote threshold sa magiging estratehiya ng prosekusyon at depensa habang nagpapatuloy ang trial. Kailangan ng conviction ang suporta ng hindi bababa sa two-thirds ng 24-member Senate, habang ang kabiguang maabot ang bilang na ito ay hahantong sa acquittal.

Ipinaalala rin ni Escudero sa mga panig sa trial na may presumption of innocence si Duterte at nasa prosekusyon ang burden of proof.

Inaasahang tatalakayin ng impeachment trial ang ilang articles of impeachment, kabilang ang mga alegasyon kaugnay ng confidential funds, unexplained wealth at ang umano’y pagbabanta na saklaw ng Article IV. Itinanggi ni Duterte ang mga alegasyon.

Sa pagpapatuloy ng trial, inaasahang magbibigay ang presentasyon ng NBI witnesses ng unang malinaw na pagtingin sa publiko kung paano patutunayan ng prosekusyon ang kaso nito at kung paano tutugon ang depensa sa ebidensyang may kaugnayan sa mga pahayag, video, dokumento at online materials.

Inaasahang susubukin ng proceedings hindi lamang ang bigat ng mga alegasyon kundi pati ang paraan ng Senate impeachment court sa paghawak ng mga testigo, documentary evidence, electronic materials at objections mula sa dalawang panig.