NAGHAIN si House Majority Leader Ferdinand Alexander “Sandro” A. Marcos ng Ilocos Norte ng panukalang batas na naglalayong ituring bilang isang krimeng may tiyak na depinisyon ang road rage, higpitan ang mga parusa laban sa agresibo at mapaghiganting pagmamaneho, at magpadala ng malinaw na mensahe na ang mga pampublikong kalsada ay hindi mga lugar para sa pananakot, pagbabanta, at karahasan.

Ang House Bill (HB) No. 8190 o ang panukalang “Anti-Road Rage Act” ay naglalayong magtakda ng malinaw na hangganang legal sa pagitan ng karaniwang paglabag sa trapiko at sinasadyang mga kilos na naglalagay sa panganib sa buhay ng iba.

Ayon kay Marcos, nakabatay ang panukala sa isang pangunahing prinsipyo ng kaligtasang pampubliko: kapag ang galit ay nadadala sa kalsada, bihirang manatili lamang ito sa dalawang taong sangkot, at kadalasang ang mga ordinaryong commuter, pasahero, at pedestrian ang nagdurusa.

“Hindi natin maaaring hayaan na magpatuloy ang road rage sa ating mga kalsada, dahil ang isang padalus-dalos na desisyon ay maaaring humantong sa habambuhay na trahedya para sa isang inosenteng pamilya,” ani Marcos.

Sa ilalim ng HB 8190, ang road rage ay binibigyang-kahulugan bilang anumang sinasadya at agresibong kilos na ginawa ng isang drayber o sakay ng sasakyan na nag-ugat sa isang insidente sa trapiko, na isinagawa upang manakot, magbanta, mang-harass, gumanti, o manakit ng kapwa gumagamit ng kalsada, at lumilikha ng malinaw at kasalukuyang panganib sa buhay, katawan, o ari-arian.

Nakatala sa panukala ang mga kilos tulad ng pagmamaneho sa paraang naglalagay sa panganib sa iba, paggamit ng sasakyan bilang paraan ng pananakot o paghabol, at pagbabanta o pananakit sa ibang tao kaugnay ng insidente sa trapiko.

Ayon kay Marcos, mahalaga ang malinaw na depinisyon upang magkaroon ng mas tiyak na batayan ang mga enforcer at prosecutor sa pagharap sa mga insidenteng madalas lumalala—kabilang ang mga kaso ng paghabol, pagharang, at pagbabanta ng karahasan na nagsisimula sa alitan sa trapiko at nagtatapos sa pinsala o kamatayan.

Tungkol sa mga parusa, itinatakda ng panukala ang pagkakakulong ng anim na buwan at isang araw hanggang isang taon o multang P20,000 hanggang P100,000, o pareho, kung ang road rage ay hindi nagdulot ng pinsala sa ari-arian, pagkakasugat, o kamatayan.

Kung nagresulta naman ito sa pinsala sa ari-arian o pisikal na pinsala, tataas ang parusa sa pagkakakulong ng dalawang taon at isang araw hanggang apat na taon o multang P100,000 hanggang P200,000, o pareho.

Kung ang paglabag ay nagdulot ng dalawa o higit pang hindi gaanong malubhang pinsala, o isang malubhang pinsala o kamatayan, kakasuhan ang nagkasala ng sinasadyang krimen sa ilalim ng Revised Penal Code, at ipapataw ang kaukulang parusa sa pinakamataas na antas nito, bukod pa sa karagdagang multang P200,000 hanggang P500,000.

Nililinaw rin sa panukala na ang mga parusang ito ay hindi nakaaapekto sa pananagutang sibil para sa danyos.

Upang matugunan ang ugat ng ganitong pag-uugali, inaatasan ng panukala ang lahat ng nagkasala na sumailalim sa anger management training ayon sa itatakda ng korte, sa pakikipag-ugnayan sa Metropolitan Manila Development Authority (MMDA) at Philippine National Police (PNP).

Ayon kay Marcos, layunin ng panukala ang pananagutang may kaparusahan ngunit may aspektong pagwawasto rin, lalo na sa panahong ang mga viral na bidyo ng road rage ay tila nagno-normalisa ng pananakot at nag-uudyok ng panggagaya.

Itinatakda rin ng HB 8190 ang mga nagpapabigat na kalagayan na magreresulta sa pinakamataas na parusa, kabilang ang mga kasong may dalang, ipinapakitang, o ginamit na nakamamatay na sandata o baril—lisensyado man o hindi—o bagay na ginawang magmukhang baril o sandata, gayundin ang mga kasong ang biktima ay menor de edad, buntis, senior citizen, o taong may kapansanan.

Ganoon din kung ang nagkasala ay isang unipormadong tauhan na may tungkuling panatilihin ang kaayusan at kapayapaan.

Itinatadhana rin ng panukala ang agarang epekto sa pribilehiyo sa pagmamaneho: habang may imbestigasyon, agad na isususpinde ang lisensya ng drayber na inaakusahan, at kapag napatunayang may sala, siya ay habambuhay na didiskwalipikado sa pagkuha o paghawak ng lisensya sa pagmamaneho.

Kung mapatunayang may dalang baril ang nagkasala at may lisensya siyang magdala nito, awtomatikong babawiin ang naturang lisensya at siya ay habambuhay na didiskwalipikado sa pagkuha ng anumang lisensya para magdala ng baril.

Sinabi ni Marcos na sumasalamin ang panukala sa mas malawak na adbokasiya ng kanilang partido para sa kaligtasan at kaayusan na nararamdaman ng karaniwang Pilipino sa pang-araw-araw na buhay, at tumutugon din sa praktikal na panawagan ng mga commuter na nais lamang makauwi nang ligtas at walang takot sa pagbabanta o karahasan sa kalsada.

Sa ilalim ng panukala, ang PNP, katuwang ang MMDA, Land Transportation Office (LTO), Land Transportation Franchising and Regulatory Board (LTFRB), at Department of Justice (DOJ), ay maglalabas ng implementing rules and regulations sa loob ng 90 araw mula sa pagiging epektibo ng batas. Magkakabisa ang batas 15 araw matapos itong mailathala.