ISANG abogado para sa binawing reklamong impeachment laban kay Pangalawang Pangulo Sara Z. Duterte ang nagsabi noong Sabado na siya ay “may tungkulin” na personal na dumalo sa mga pagdinig ng Kamara at sagutin ang mga paratang laban sa kanya, na binibigyang-diin na hindi maaaring iwasan ang pananagutan.

Sa pagsasalita sa Saturday Media Forum sa Dapo Restaurant sa Quezon City, sinabi ni Atty. Dino de Leon—tagapayo para sa isinantabing ikalawang reklamong impeachment at kasapi ng Tindig Pilipinas—na ang impeachment ay isang mekanismong konstitusyonal na nag-uutos sa sinasagot na partido na magpaliwanag at sumailalim sa masusing pagsusuri.

“May tungkulin siya (VP Duterte). Isa itong prosesong konstitusyonal… ito ay pananagutan, kailangan niyang magpaliwanag,” ani De Leon, isang kilalang abogado sa larangan ng pampublikong interes at karapatang pantao na tumutulong kay Mamamayang Liberal (ML) Party-list Rep. Leila de Lima.

Sinabi ni De Leon na dapat igalang ng Pangalawang Pangulo ang mga institusyong humahawak ng proseso, kabilang ang Kapulungan ng mga Kinatawan, kung saan nagsisimula ang proseso ng impeachment.

“Ang sinasabi ng Konstitusyon, ito ay isang sagradong proseso at kailangang igalang ni (VP) Sara Duterte ang mga institusyon, kabilang ang House of Representatives, at kalaunan ang Senado. At kailangan niyang sumagot ayon sa Saligang Batas, at malinaw doon na ito ay usapin ng pananagutan—kailangan niyang magpaliwanag,” dagdag niya.

“Muli, si VP Sara ay kailangang magpaliwanag. Tandaan natin na ang probisyon ng Konstitusyon tungkol sa pananagutan ay malinaw—magpaliwanag ka. Ang tanong ko, bakit ba tila allergic si (VP)Sara Duterte sa mga tanong at sa pagsagot? Kapag siya ay tinatanong, nagagalit siya. Kahit sa mga pagdinig, maging sa kanyang badyet, nagagalit siya. Nagkakaroon siya ng pagsabog ng emosyon, parang spoiled brat,” ani De Leon.

Nakatakdang magsagawa ang House Committee on Justice ng pormal na pagdinig sa mga reklamong impeachment simula Marso 25.

Sa kabila nito, nagpahayag si De Leon ng pagdududa na personal na haharap si Duterte.

“Ang fearless forecast ko, hindi siya dadalo,” aniya.

Nagpahayag din siya ng pangamba na kahit dumalo ang Pangalawang Pangulo, maaaring hindi nito direktang sagutin ang mga isyung ibinabato laban sa kanya.

“Pero kung dadalo siya, sa tingin ko hindi niya sasagutin ang mga tanong. Magpapakita lang siya ng saloobin at sasabihing pulitika lang ang lahat ng ito,” aniya. “Pupusta ako—hindi siya darating; pero kung darating man siya, hindi niya sasagutin ang mga tanong. Sa halip, ililihis niya ang usapan, magagalit, at sasabihing pulitika lamang ito.”

Ayon kay De Leon, nabigyan na ng pagkakataon si Duterte na sagutin ang mga paratang, ngunit aniya ay kulang ito sa laman.

“Matapos siyang bigyan ng pagkakataong sumagot, ang nakuha natin ay hindi tunay na sagot… bumalik na naman sa teknikalidad,” aniya.

Dagdag pa niya, ang pagtuon sa teknikalidad imbes na direktang pagsagot sa mga akusasyon ay sumisira sa diwa ng impeachment.

“Ang pinakamahalaga ay pananagutan, hindi kung anu-anong teknikalidad,” diin niya.

Tinanggihan din ng abogado ang paniniwalang sa Senado lamang mapagpapasyahan ang laban sa impeachment, at sinabing mahalagang yugto na ang mga nagaganap sa Kamara.

“Para sa akin, kahit ang nangyayari sa Committee on Justice ay sagrado at bahagi na iyon ng sinasabi nating laban,” aniya.

Iginiit ni De Leon na mahalaga ang bawat yugto ng proseso ng impeachment, lalo na sa pagtukoy kung may sapat na batayan upang papanagutin ang isang mataas na opisyal.

Itinanggi rin niya ang mga pahayag na sayang lamang ang oras ang impeachment proceedings, at binigyang-diin ang papel nito sa pagpapanagot sa mga opisyal ng pamahalaan.

“Naniniwala ako na hindi kailanman sayang ang oras ang public accountability,” aniya.

“Ang pananagutan ay hindi kailanman sayang sa oras, lalo na’t pinag-uusapan natin ang ikalawang pinakamataas na opisyal ng bansa,” dagdag niya.

Para kay De Leon, higit pa ito sa pulitika at nakasentro sa tungkuling konstitusyonal ng mga opisyal ng pamahalaan na sagutin ang mga seryosong paratang laban sa kanila.

“Ang pinakamahalaga… ay pananagutan,” ani De Leon.