AYON kay House Deputy Speaker Paolo Ortega V ng La Union, ang impeachment trial ni Vice President Sara Z. Duterte ay magpapataas ng kamalayan ng publiko dahil mailalantad sa mga Pilipino ang mga ebidensya, asal, at kredibilidad ng lahat ng panig, na magpapasiklab ng usapin na magiging “pulutan sa bawat kanto ng Pilipinas.”

Sa ginanap na Saturday News Forum sa Dapo Restaurant sa Quezon City, sinabi ni Ortega na ang pagsisimula ng paglilitis ay magbibigay-daan upang masubaybayan ng publiko ang mga ebidensya, mamalas ang mga pangunahing personalidad na sangkot, at makabuo ng sarili nilang paghuhusga.

“Kung baga, mabubuhay po ang usapan tungkol sa impeachment trial. Magiging pulutan po ’yan sa bawat kanto ng Pilipinas,” ani Ortega.

“Magkakaroon ng awareness ang publiko, makikita nila ang katotohanan at ang mga inilalatag na ebidensya,” dagdag niya.

Sinabi ni Ortega na hindi lamang susubukin ng paglilitis ang mga ebidensya laban kay Duterte kundi bibigyan din nito ng pagkakataon ang mga Pilipino na obserbahan kung paano kikilos ang mga senator-judges, prosecutors, defense lawyers, at ang presiding officer sa ilalim ng masusing pagtingin ng publiko.

“Makikita ninyo ang galaw at maging ang body language ng mga senator-judges, prosecutors, defense, at pati na rin ng presiding officer. Makikita natin kung paano sila kumikilos. Kaya kailangan lang talaga na masimulan na ito,” aniya.

Ayon pa sa lider ng Kamara mula sa La Union, marami sa mga agam-agam at tanong tungkol sa proseso ang mabibigyang-linaw lamang kapag pormal nang sinimulan ng Senate impeachment court ang paglilitis at nasaksihan mismo ng publiko kung paano ito isinasagawa.

“Sabi ko nga, napakaraming nangyayari kaya sana ay umpisahan na nila ang trial. Magtalaga na sila ng presiding officer para pagkatapos noon ay humupa na rin ang mga agam-agam at mga duda,” ani Ortega.

Hindi pa rin nagsisimula ang buong yugto ng paglilitis sa impeachment case laban kay Duterte, habang patuloy ang mga tanong hinggil sa magiging presiding officer, mga pagkakahanay sa Senado, at kung paano pamamahalaan ng kapulungan ang isang paglilitis na matindi na ang atensyong natatanggap mula sa publiko.

Ayon kay Ortega, ipinapakita ng mga hindi pangkaraniwang pangyayari sa loob ng Senado na ang kasong ito ay umuusad sa isang pampulitika at institusyonal na kapaligiran na naiiba sa mga nagdaang impeachment proceedings.

“Marami po tayong mga kaibigan na matatag ang kanilang paninindigan tungkol dito, pero ibang atmosphere ito, ibang klase ng impeachment ito. Hindi pa ito nangyari noon.Siguro kaya mas dynamic ito at mas kakaiba ang approach at ang mga nangyayari,” sabi pa ni Ortega.

Dagdag pa ng Deputy Speaker, ang mga kamakailang galaw sa Senado, kabilang ang pagbabago-bago ng mga alyansa at pagpapalit ng liderato, ay nakadagdag sa kawalang-katiyakan ng publiko kung paano uusad ang proseso ng impeachment.

“Nakikita ninyo, may mga lipatan at ilang beses ding nagpalit ng Senate President,” ani Ortega.

Sinabi rin niya na kapag nagsimula na ang paglilitis, magkakaroon ng pagkakataon ang mga Pilipino na bumuo ng sariling pasya batay sa kanilang makikita sa proseso at sa asal ng mga taong sangkot dito.

“Nakikita naman po nila araw-araw kung paano ito hinahawakan.

Pagkatapos, ang mga tao na ang magdedesisyon. Makikita nila kung may mga taong nanggigipit at makikita rin nila ang mga kilos at galaw na lilitaw,” ani Ortega.

Ayon kay Ortega, ang pagsisimula ng paglilitis ang susi upang masagot ang marami pang natitirang tanong dahil magkakaroon na ang publiko ng direktang pagkakataong masubaybayan ang mga ebidensya at ang buong proseso.

“Marami pong tanong, agam-agam at mga duda ang mawawala kapag nagsimula na po ang lahat ng ito,” pagtatapos niya.