INAMIN ng dating district engineer ng Department of Public Works and Highways (DPWH) na si Henry Alcantara nitong Martes sa Sandiganbayan na umiiral na ang umano’y kickback scheme na may kaugnayan sa mga proyekto sa flood control bago naging Speaker ng House of Representatives si Ferdinand Martin G. Romualdez noong 2022.

Sa pagdinig nitong Martes sa petisyon ni Romualdez para makapagpiyansa, kinilala ni Alcantara sa ilalim ng cross-examination ng abogadong si Thea Daep ng depensa na direkta na siyang nakikipag-ugnayan sa dating Ako Bicol party-list representative na si Zaldy Co at sa mga opisyal ng DPWH kaugnay ng alokasyon ng mga proyekto noon pang 2021.

Si Alcantara, dating district engineer ng DPWH Bulacan First District Engineering Office, ay nagpatotoo na ipinakilala siya kay Co ni Roberto Bernardo, na noo’y Undersecretary ng DPWH, noong Agosto o Setyembre 2021.

Noong panahong iyon, pinamumunuan ni Lord Allan Velasco ang Kamara bilang Speaker, habang hindi pa nahahalal si Co bilang chairman ng House appropriations committee.

Kinumpirma ni Alcantara na umiiral na noon ang mga kasunduan kaugnay ng alokasyon ng mga proyekto at pagbabayad mula sa mga kontratista.

Inamin din niya na hindi niya kinailangan si Romualdez upang mapadali ang mga transaksyong kanyang inilalarawan.

Ipinaliwanag din ni Alcantara na ang umano’y mga pangakong ito ay pinopondohan sa pamamagitan ng mga paunang bayad na ibinibigay ng mga pribadong kontratistang naghahangad makakuha ng mga proyekto sa imprastraktura ng pamahalaan.

Kinokolekta ang mga bayad na ito bago simulan ang mga proyekto at, sa ilang pagkakataon, maging bago ang bidding at ang pagpapalabas ng pondo ng gobyerno.

Sinabi niyang ang awtorisasyon sa pagpapalabas ng pondo ay nagmumula sa Department of Budget and Management (DBM) at DPWH, hindi sa Office of the Speaker.

Kinilala rin ni Alcantara na hindi sangkot ang Speaker sa proseso ng bidding para sa mga proyekto.

Lumabas ang pag-amin habang sinisikap ng mga abogado ng depensa na patunayang umiiral na ang umano’y mga iregularidad sa alokasyon ng mga proyektong pang-imprastraktura bago manungkulan si Romualdez bilang Speaker.

HINDI BINANGGIT SI ROMUALDEZ SA MGA NAUNANG SINUMPAANG SALAYSAY

Sa cross-examination, kinilala rin ni Alcantara na hindi niya binanggit si Romualdez sa kanyang mga naunang pampublikong pagharap o sa maraming sinumpaang salaysay na ginawa niya kaugnay ng umano’y scheme.

Tinukoy ng dating district engineer sina Co, Bernardo at ang kani-kanilang mga tagapamagitan bilang mga indibidwal na direkta niyang kinauugnayan sa paghahanap ng pondo para sa mga proyektong pang-imprastraktura.

Sinabi niyang ang mga transaksyon niya kay Co ay isinasagawa nang direkta o sa pamamagitan ng mga tauhan nito.

Nagpatotoo si Alcantara na nag-alok si Co na tumulong sa pagkuha ng alokasyon para sa mga proyekto kapalit ng 20-porsiyentong komitment mula sa mga kontratista.

Bilang tugon sa mga tanong ng korte, ipinaliwanag ng saksi na nagpapautang muna ng pera ang mga kontratista sa pag-asang makukuha nila sa kalaunan ang mga kontrata para sa mga proyekto.

Ayon sa kanya, umaasa ang mga kontratista sa mga katiyakang makatutulong ang kanilang paunang bayad upang makuha nila ang mga proyektong pinopondohan ng pamahalaan.

Kinilala rin ng saksi na ginagawa na ang ganitong sistema bago pa siya naging district engineer.

Inilarawan pa ni Alcantara kung paano umano nag-uugnayan ang mga kontratista upang matukoy kung aling mga kumpanya ang kalaunang mananalo sa mga kontrata para sa imprastraktura.

Sinabi niyang may isang indibidwal na nakikipag-ugnayan sa mga kontratista kaugnay ng proseso ng bidding.

Ayon sa saksi, kung minsan ay nagkakasundo na nang maaga ang mga kontratista kung aling kumpanya ang makakakuha ng isang partikular na proyekto, habang ang ibang mga bidder ay sumasali lamang upang makumpleto ang mga kinakailangan sa bidding.

Sinabi rin niyang may isa pang indibidwal na inatasang makipag-ugnayan sa mga kontratista at tumanggap ng kanilang mga pinansiyal na komitment.

Kinilala ni Alcantara na walang tunay na kompetisyon sa mga kasunduan sa bidding na kanyang inilalarawan dahil alam na ng mga kalahok na kontratista kung aling kumpanya ang inaasahang mananalo.

Inamin din ng saksi na personal siyang nakinabang sa pananalapi mula sa mga kasunduang ito, kabilang ang mga karagdagang bayad na may kaugnayan sa pagpapatupad ng mga proyekto.

MGA OPISYAL NG DPWH ANG NAGTATATAS KUNG ALING MGA PROYEKTO ANG ISASAMA

Ipinaliwanag din ng dating district engineer na regular na bahagi ng taunang paghahanda ng badyet ng DPWH ang paggawa ng mga listahan ng mga proyektong nais isagawa sa imprastraktura.

Sinabi niyang kailangang magsumite ng mga panukalang proyekto ang mga district engineering office sa pamamagitan ng kani-kanilang regional office, habang ang DPWH Central Office ang nagpapasya kung aling mga proyekto ang isasama sa National Expenditure Program (NEP).

Tinukoy ni Alcantara sina Manuel Bonoan, na noo’y kalihim ng DPWH, at Maria Catalina Cabral, na noo’y undersecretary, bilang mga opisyal na sangkot sa mga desisyon tungkol sa pagsasama ng mga proyekto sa panukalang pambansang badyet.

Sinabi niyang hiwalay ang mga listahan ng proyekto na isinumite kina Co at Bernardo sa regular na mga wishlist ng DPWH upang maiwasan ang magkakapatong na alokasyon at dobleng pagbabayad.

Kinumpirma rin ng saksi na may awtoridad ang kanyang district engineering office na aprubahan at lumagda sa mga proyektong pang-imprastraktura na nagkakahalaga ng hanggang ₱150 milyon.

WALANG PERSONAL NA NASAKSIHAN NA PAGBABAYAD KAY ROMUALDEZ

Sa pagtatanong, kinilala ni Alcantara ang mga limitasyon ng kanyang kaalaman tungkol sa mga aktuwal na tumanggap ng ilang umano’y bayad.

Sinabi niyang wala siyang personal na kaalaman kung tumanggap ng pera ang mga mambabatas na nagmungkahi ng mga proyekto mula sa mga kasunduang kanyang inilalarawan.

Kinilala rin niyang hindi siya kailanman personal na naghatid ng pera kina Bonoan o Cabral at hindi niya makumpirma kung nakatanggap ng bayad ang mga ito.

Batay sa mga tala ng pagdinig, tinukoy ni Alcantara sina Co at Bernardo bilang mga indibidwal na sangkot sa mga kasunduan sa paghahatid ng pera na personal niyang nalalaman.

Walang binanggit sa testimonya na personal na naghatid si Alcantara ng pera kay Romualdez o nasaksihan niyang tumanggap ng bayad ang dating Speaker mula sa umano’y scheme.

Kinilala rin ni Alcantara na umiiral na ang umano’y mga kasunduan sa alokasyon ng proyekto at mga komitment ng mga kontratista bago naging Speaker si Romualdez at bago mamuno si Co sa appropriations committee.

Lumabas ang mga pag-aming ito sa nagpapatuloy na mga pagdinig sa petisyon ni Romualdez para makapagpiyansa, kung saan sinusuri ng Sandiganbayan ang mga ebidensiyang iniharap kaugnay ng mga kasong isinampa laban sa dating Speaker.

Ipinaglalaban ni Romualdez na wala siyang kasalanan.

Hindi pa nagpapasya ang korte sa kanyang petisyon para makapagpiyansa.