GUMAMIT ang National Bureau of Investigation ng limang batayan–kabilang ang bigat ng mga pahayag at pattern of violence—sa pagsusuri sa tinawag ng ahensya na seryoso, aktibo at patuloy na banta laban kay Pangulong Ferdinand Marcos Jr., ayon kay NBI Director Melvin Matibag sa Senate impeachment court.

Sinuri ng mga imbestigador ang pattern of violence; gravity and seriousness ng pangyayari; identity and identifying characteristics ng mga sangkot; capability and capacity ng subject; at motive and intent, ayon sa hepe ng NBI.

Si Matibag ang huling witness ng prosecution para sa Article IV ng impeachment complaint laban kay Vice President Sara Duterte.

Higit pa sa ordinaryong pagsabog ng galit ang tingin ng NBI sa mga sinabi ng bise presidente, pagdidiin ni Matibag.

“Napakahalaga po para sa amin sapagkat, from our law enforcement perspective, ang ginawa pong banta ng bise presidente itinatatrato na naming hindi banta kundi isang plano para po sa pagpatay sa ating pangulo, and that is a threat to the president which we consider also na threat po sa ating national security,” sinabi ni Matibag.

Malinaw ang pinagmulan ng mga pahayag dahil si Duterte mismo ang nagsalita sa livestream, ayon sa hepe ng NBI.

Sinuri ng mga imbestigador kung mayroon siyang impluwensya, mga koneksiyon at kakayahang maisagawa ang inuri ng NBI bilang posibleng banta.

Tiningnan din ng NBI ang motibo at intent, kabilang ang pahayag ni Duterte na dapat patayin sina Marcos, First Lady Liza Araneta-Marcos at noo’y House Speaker Martin Romualdez sakaling siya ay mapatay.

Itinanggi ng bise presidente na banta ang sinabi niya na maaari ng isagawa. Ipinaliwanag niyang kondisyunal na pagganti ang kanyang sinabi dahil sa pangamba sa sarili niyang kaligtasan.

Sinabi ni Matibag na hindi itinuturing ng NBI na hiwalay na insidente lamang ang livestream.

“Hindi po ito basta pagbabanta kundi pagpaplano,” sinabi ni Matibag.

Tinawag niya itong “serious, active and continuing threat to the life of the President” na umabot sa usapin ng pambansang seguridad.

Nilinaw ni Matibag na hiwalay ang special task-force inquiry sa naunang NBI investigation sa posibleng grave threats at inciting to sedition.

Nakabinbin pa sa Department of Justice para sa resolusyon ang naunang criminal investigation, ayon sa NBI chief.

Ang special task force naman ay tumitingin sa mas malawak na epekto sa seguridad at kung may iba pang pahayag o taong konektado sa umano’y banta.

Tinalakay din ni Matibag ang video ni Davao City Mayor Sebastian “Baste” Duterte sa paglulunsad ng RAGE Coalition noong Abril 12.

“Isang ulo lang naman ang kailangan namin. Ang ulo ni Bongbong Marcos,” narinig na sinabi ni Baste sa recording na iniharap sa proceedings.

Sinabi ni Matibag na iniutos niyang i-preserve at i-authenticate ang recording dahil itinuturing ito ng NBI na maaaring maging mahalaga sa mas malawak na imbestigasyon.

“Akin pong ipinagutos to the task force na may-authenticate at may-preserve itong video nito sapagkat amin pong iniisip na ito’y magiging material sa amin pong pag-iimbestiga at sa darating pong panahon na amin pong itong gagamitin,” sinabi niya.

Tinukoy niya si NBI Cybercrime Division Agent Edgar Apolonio bilang opisyal na inatasang mag-authenticate ng recording.

Iniharap ng prosecution ang affidavit of authentication na dati nang minarkahan bilang Exhibit P-431.

Kinilala ni Matibag ang lagda bilang pirma ni Apolonio. Sinabi niyang tinawagan niya ang agent upang kumpirmahin na ito ang gumawa at lumagda sa affidavit.

Pamilyar siya sa lagda ni Apolonio dahil dati na niya itong inatasan sa ibang authentication work at nakakita na siya ng mga dokumentong nilagdaan nito.

Kinuwestiyon sa pagdinig kung bakit ipinapasok ang recording ni Baste sa impeachment case laban sa bise presidente.

Isa sa mga dahilan kung bakit magkasamang sinuri ng task force ang mga pahayag ay dahil magkakapamilya ang mga taong sangkot.

Gayunman, hindi napatunayan sa kanyang testimonya na nagkaroon ng koordinasyon o pinagkaisahang plano ang mga miyembro ng pamilya Duterte.

Iginiit ng prosecution na may kaugnayan ang task-force inquiry dahil sinuri nito kung may iba pang pahayag o taong konektado sa umano’y banta at kung may kasama ang bise presidente.

Nanatili itong theory ng prosecution at hindi finding ng impeachment court.

Tinutulan ng defense ang testimonya tungkol sa special task force dahil hindi umano binanggit sa articles of impeachment ang pagbuo nito at ang karagdagang imbestigasyon.

Pinayagan ni Presiding Officer Francis “Chiz” Escudero si Matibag na tumestigo tungkol sa task force, ngunit pinanatili ang karapatan ng defense na tumutol sa bawat tanong at ebidensiya.

Inatasan din ni Escudero ang prosecution na huwag agad tawaging banta ang mga pahayag sa mga tanong nito. Si Matibag umano ang dapat magpaliwanag kung paano inuri ng NBI ang mga sinabi.

Nilimitahan din ng korte ang maaaring patunayan ni Matibag tungkol sa mga imbestigasyong isinagawa bago siya naging NBI director.

Bago nagsimula ang direct examination, pinaalalahanan ni Escudero si Matibag na iwasan ang mga pahayag na maaaring makaapekto sa independence o integrity ng impeachment court o ng sinumang senator-judge.

Sinabi ni Escudero na ang naunang mga pahayag nina Sens. Alan Peter at Pia Cayetano tungkol kay Matibag at sa isang video na ipinakita sa trial ay ire-refer sa Senado bilang legislative body, partikular sa Committee on Rules, sa halip na talakayin sa impeachment court.

Kailangan pa ring patunayan ng prosecution ang authenticity, completeness at buong konteksto ng mga recording at ang direktang kaugnayan ng mga ito sa impeachment charge laban kay Duterte.

Impeachment court ang magpapasya matapos timbangin ang NBI assessment, ang pagtanggi ni Duterte at ang mga pagtutol ng defense sa lawak, paraan at admissibility ng ebidensiya.