SINABI ni Manila Rep. Joel Chua nitong Sabado na kahit magbitiw si Bise Presidente Sara Z. Duterte, hindi pa rin siya makakatakas sa pananagutan dahil maaaring umusad ang kasong nakaamba sa Office of the Ombudsman at maaari pa ring magresulta sa parusang habambuhay na diskwalipikasyon, habang ang kasong impeachment naman, kapag naisumite na sa Senado, ay kailangang harapin pa rin ang isyung ito.

“Unang-una po, ang kanyang pagre-resign ay hindi mag-aabswelto sa kanya sa pananagutan, dahil may nakaumang na kaso sa Office of the Ombudsman,” ani Chua, na siyang namumuno sa House Committee on Good Government and Public Accountability, sa Saturday News Forum sa Dapo Restaurant sa Quezon City.

Ipinaliwanag ni Chua, isang abogado, na isa sa mga dahilan kung bakit hindi pa lubusang umuusad ang kaso laban kay Duterte sa Ombudsman ay dahil siya ay isang impeachable official, ngunit mawawala ang hadlang na ito kapag siya ay nagbitiw, na magpapahintulot sa buong pag-andar ng proseso ng batas.

“Sa Office of the Ombudsman, marahil hindi pa ito umuusad dahil siya ay isang impeachable officer. Pero sa ibang mga kasama sa kaso, puwede itong umusad. Kapag siya ay nag-resign, tuluyan nang gagalaw ang batas at uusad na ang Ombudsman,” aniya.

Binigyang-diin ni Chua na hindi lamang kriminal na pananagutan ang usapin, dahil ang kaso sa Ombudsman ay may kaakibat ding administratibong aspeto na maaaring magresulta sa habambuhay na pagbabawal sa paghawak ng anumang posisyon sa gobyerno, kaya’t hindi sapat na solusyon ang pagbibitiw.

“Ang kasong ito ay hindi lang tungkol sa criminal aspect, dahil sa Office of the Ombudsman may administratibong bahagi rin ito, at doon maaaring maglabas ng perpetual disqualification,” paliwanag niya.

Ipinaliwanag din niya ang mahalagang pagkakaiba na dapat maunawaan ng publiko: ang impeachment ay hindi nagreresulta sa pagkakakulong, ngunit may dalawang mabibigat na parusa na may kinalaman sa panunungkulan sa gobyerno.

“Sa impeachment, dalawa ang posibleng parusa: removal sa puwesto at perpetual disqualification. Wala pong kulong dito,” ani Chua.

Dahil dito, iginiit niya na hindi dapat pahintulutan na ang pagbibitiw ay maging paraan upang maiwasan ang usapin ng habambuhay na diskwalipikasyon, lalo na kung naipasa na ng Kamara ang reklamo at isa ito sa mga hinihiling na aksyon sa Senado.

“Kahit siya ay mag-resign, dapat pa ring pagdesisyunan ang isyu ng perpetual disqualification. Kapag naipasa na ito sa Senado, isa sa mga hinihiling dito ay ang ganitong parusa, kaya dapat itong resolbahin,” aniya.

Tinuligsa rin ni Chua ang pahayag mula sa kampo ni Duterte na ang mga pagdinig ng House Committee on Justice ay isa umanong “fishing expedition,” at iginiit na ang komite ay kumikilos alinsunod sa kanilang mga patakaran at katulad ng isang preliminary investigation kung saan maaaring magsumite ng ebidensya ang magkabilang panig.

“Ayon sa aming Rules Section 7, pinapayagan kaming maglabas ng compulsory processes at mangalap ng karagdagang ebidensya. Ang ginagawa namin ay kahalintulad ng preliminary investigation kung saan parehong pinapayagan ang complainant at respondent na magsumite ng ebidensya,” paliwanag niya.

Dagdag pa niya, bukas pa rin ang komite sa pagtanggap ng ebidensya mula sa panig ni Duterte, na nagpapakita na ang proseso ay hindi isang ambush kundi bahagi ng due process sa ilalim ng Konstitusyon.

“Kahit ngayon, kung magsumite sila ng ebidensya, tatanggapin pa rin namin kahit hindi ito naisama sa kanilang naunang sagot. Bahagi ito ng pagbibigay ng due process,” aniya.

Para kay Chua, walang batayan ang alegasyon ng “fishing expedition” dahil ang mga pagdinig ay hindi tungkol sa haka-haka o pulitikal na palabas, kundi tungkol sa pananagutan ayon sa Konstitusyon sa paggamit ng pondo at kapangyarihan ng pamahalaan.

“Ang pinag-uusapan dito ay accountability. Nasa Saligang Batas na ang public office ay isang public trust,” diin niya.

“Pera ng bayan ang pinag-uusapan dito—hindi ito personal na pera ninuman kundi pera ng mamamayan,” pagtatapos ni Chua.