INIHAYAG ng Bureau of Internal Revenue (BIR) na tumanggap si Vice President Sara Z. Duterte ng kita bilang kabayaran mula sa Pamahalaang Lungsod ng Davao, bukod pa sa kanyang natatanggap bilang pangalawang pinakamataas na opisyal ng bansa.

Batay sa Income Tax Return (ITR) na isinumite ng Bise Presidente para sa taong 2023, nagpatotoo sa Senate Impeachment Court si Atty. Anne Lorraine Garcia-Marquez ng BIR na naglakip ang Bise Presidente ng BIR Form 2316 mula sa kanyang employer, ang Pamahalaang Lungsod ng Davao.

“Ibig sabihin, nakatanggap si VP Sara ng compensation income para sa 2023,” sabi ni Marquez, na tinutukoy ang Pamahalaang Lungsod ng Davao bilang kanyang employer.

Hindi malinaw kung bakit tumanggap ang Bise Presidente ng kabayaran mula sa Pamahalaang Lungsod ng Davao o kung anong serbisyo ang ibinigay ni Duterte na naging dahilan upang siya ay tumanggap ng naturang kabayaran.

Binanggit ng abogado ng prosekusyon na si Atty. Erwin Matib ang Section 13 ng Article VII ng 1987 Constitution, na nagsasaad na ang Pangulo at Bise Presidente ay “hindi maaaring, habang nasa naturang panunungkulan, direkta o hindi direktang magsagawa ng anumang ibang propesyon, lumahok sa anumang negosyo, o magkaroon ng pinansyal na interes sa anumang kontrata, prangkisa, o espesyal na pribilehiyong ipinagkaloob ng Gobyerno o ng alinman sa mga sangay, ahensya, o instrumento nito, kabilang ang Government-Owned or Controlled Corporations (GOCCs) o mga subsidiary nito.”

Ayon kay Marquez, itinatadhana ng Tax Code na ang lahat ng kita mula sa anumang pinagmulan, legal man o ilegal, ay napapailalim sa buwis.

Sa direktang pagtatanong ni Matib kay Marquez, binigyang-pansin din niya ang mga ITR na isinumite ni Duterte noong siya ay Mayor ng Davao City, kung saan iniulat din niya na tumanggap siya ng iba pang kita.

Batay sa mga ITR na isinumite ng Bise Presidente, sinabi ni Marquez na noong 2017, iniulat ni Duterte ang iba pang kita mula sa sales/receipts/fees na nagkakahalaga ng P3.188 milyon.

Noong 2018, muli namang iniulat ng Bise Presidente na tumanggap siya ng iba pang kita na nagkakahalaga ng P1.876 milyon.

Nang sumunod na taon, 2019, na siyang huling taon ng kanyang termino bilang Mayor, iniulat ni Duterte ang iba pang kita na nagkakahalaga ng P4.051 milyon.

Muli ring iniharap ni Matib sa korte ang Section 90 ng Republic Act (RA) 7160 o Local Government Code (LGC) of 1991, na nagbabawal sa mga lokal na opisyal ng pamahalaan, partikular sa mga gobernador, mayor ng lungsod at munisipalidad, na magsagawa ng kanilang propesyon o makilahok sa anumang trabaho o hanapbuhay maliban sa pagtupad sa kanilang mga tungkulin bilang mga local chief executive.

Sinabi ni Marquez na hindi nagbigay ang Bise Presidente ng anumang detalye tungkol sa uri o pinagmulan ng iba pang kita na iniulat sa ITR, ngunit ipinagpalagay niya na ito ay nagmula sa pagsasagawa ni Duterte ng kanyang propesyon bilang abogado.