LAHAT ng 318 miyembro ng House of Representatives ay bibigyan ng sapat na oras upang basahin ang mga artikulo ng impeachment laban kay Bise Presidente Sara Z. Duterte bago ang botohan ng plenaryo na inaasahang gaganapin sa Mayo 11, ayon kay Justice Committee Chairperson Atty. Gerville “Jinky” Luistro ng Batangas noong Martes.

Sa panayam sa dzMM, ipinaliwanag ni Luistro na ito ay bahagi ng due process at isang kinakailangan ayon sa desisyon ng Korte Suprema sa unang tangkang impeachment.

“Ang sabi nila diyan, bago ang plenary vote, dapat mabigyan ang mga miyembro ng Kamara ng kopya ng committee report, ang resolusyon, at ang mga artikulo ng impeachment, lalo na ang mga artikulo ng impeachment at ang mga kalakip na ebidensya,” ani Luistro, na isang abogado.

“Dapat silang bigyan ng makatuwirang panahon upang basahin at pag-aralan ang mga ito bago ang plenary vote. Bahagi ito ng due process na napag-aralan,” dagdag niya.

Inaprubahan ng justice panel nang nagkakaisa sa botong 55-0 ang ulat ng komite na naglalaman ng pinagsama-samang mga artikulo ng impeachment noong Lunes, batay sa dalawang reklamo na natukoy na may probable cause noong Abril 29. Ang ulat ay ipinasa na sa Bills and Index at inaasahang maisasama sa agenda ng Committee on Rules noong Martes.

Ayon kay Luistro, kapag inirefer na ng Committee on Rules ang mga artikulo ng impeachment sa plenaryo—na inaasahan niyang mangyayari sa sesyon ng Martes—ipapadala ang mga kopya sa lahat ng 318 miyembro, sa bise presidente bilang respondent, at sa mga nagreklamo.

“Pagkatapos mai-refer ng Rules pabalik sa plenaryo, dapat utusan ng plenaryo ang Secretary General na magbigay ng kopya sa lahat ng miyembro ng Kamara,” ani Luistro.

Mula roon, magkakaroon sila ng limang araw upang basahin at pag-aralan ang dokumento at ang kalakip nitong ebidensya, kaya inaasahang sa Mayo 11 ang botohan ng plenaryo.

“Kaya kung mangyayari ito ngayon, mayroon tayong Miyerkules, Huwebes, Biyernes, Sabado, Linggo. Sa tingin ko, makatuwiran ang limang araw para mabasa at mapag-aralan ng mga miyembro ng Kamara,” sabi ni Luistro.

“Mula sa aking pananaw bilang justice chair, kung ibibigay natin ang limang araw para mag-aral ang mga miyembro ng Kamara, sa tingin ko ay handa na ang plenaryo na bumoto pagsapit ng Mayo 11,” dagdag niya.

Binigyang-diin din ni Senior Deputy Majority Leader Lorenz Defensor ng Iloilo, na isang abogado at miyembro ng panel, na may dahilan kung bakit tumatagal ang proseso ng impeachment. Bilang konstitusyunal na inatasang katawan na magsimula ng mga kasong impeachment, dapat ay kumpleto ang mga katotohanan na nakalahad sa harap ng Kamara sa oras ng botohan ng plenaryo—kabilang dito ang ebidensyang inilahad ng mga nagreklamo, ang mga natuklasan mula sa mga clarificatory hearing, at anumang opisyal na tugon, pagtutol, o kontra-ebidensya mula sa respondent.

“Talagang matagal ang proseso ng impeachment dahil dapat mabigyan ng pagkakataon na mailahad ang ebidensya upang magkaroon kami ng sapat na batayan para makaboto nang may kaalaman, at mabigyan din ng pagkakataon ang respondent, tulad ng bise presidente, na sumagot kung nais niya,” aniya sa panayam sa dzMM noong Martes.

Dagdag pa ni Defensor, sa pagbibigay ng panibagong pagkakataon sa respondent na sumagot, maaari pang maibasura ang kaso ng impeachment laban kay Duterte bago pa man ito umabot sa paglilitis sa Senado—kung makapagpapakita siya ng sapat na ebidensya upang pabulaanan ang mga alegasyon.

Gayunman, binanggit din niya na nabigyan na ang bise presidente ng parehong pagkakataon sa mga pagdinig ng justice committee ngunit tumanggi siyang gamitin ito.

“Bahagi ito ng due process, ngunit nakita natin na hindi sila dumalo sa mga pagdinig ng Committee on Justice. Gayunpaman, nabigyan ang bise presidente ng lahat ng pagkakataon na dumalo at pabulaanan ang mga alegasyon,” ani Defensor.

“Maganda sana kung nasabi ninyo na mali ang ebidensya o may mas matibay kayong ebidensya upang sa pagboto ng mga miyembro ng komite, masasabi nilang ‘ang alegasyong ito ay hindi dapat ituloy, ang iba ay maaaring ituloy.’ Ngunit hindi nasagot ang lahat ng ebidensya,” dagdag niya.

Sa 55 boto na nakuha mula sa mga miyembro ng Justice Committee, kailangan pa ng 51 boto upang maabot ang one-third threshold na kinakailangan upang ma-impeach ang bise presidente.

Ayon kay Defensor, kumpiyansa siya na makakamit ang kinakailangang bilang dahil malinaw ang ebidensya, at ang paulit-ulit na pagtanggi ni Duterte na ipagtanggol ang sarili sa kabila ng maraming pagkakataon ay lalo lamang nagpapalakas sa kaso laban sa kanya.

“Marami sana ang papanig sa bise presidente kung may nakita silang ebidensya na nasagot ang mga alegasyon sa impeachment complaint. Ngunit ngayon, mahirap ipaliwanag sa ating mga nasasakupan kung bakit boboto ng ‘no’ o laban sa impeachment kung wala namang sagot o paliwanag,” ani Defensor.