SINIMULAN na ng Senado ang pagtalakay sa magkahiwalay na kasunduang mamamahala sa pansamantalang pananatili ng mga sundalo mula sa Canada at New Zealand sa Pilipinas para sa joint exercises, pagsasanay at disaster response.

Hinihingi ng Proposed Senate Resolution Nos. 548 at 549 ang pagsang-ayon ng Senado sa ratipikasyon ng status-of-visiting-forces agreements sa Canada at New Zealand.

Inisponsor nina Sen. Juan Miguel “Migz” Zubiri at Sen. Erwin Tulfo ang mga resolusyon sa plenaryo noong Lunes. Hindi pa nakukuha ng mga kasunduan ang pinal na pagsang-ayon ng Senado.

Magtatakda ang mga kasunduan ng mga legal na patakaran para sa mga aktibidad na aaprubahan ng mga kalahok na pamahalaan, kabilang ang military exercises, humanitarian assistance, disaster response, capacity building at maritime at air-domain awareness.

Hindi papayagan ng mga kasunduan ang pagtatayo ng permanenteng dayuhang base militar sa bansa. Dapat sumunod sa Konstitusyon at mga batas ng Pilipinas ang lahat ng aktibidad, ayon sa 2 senador.

Nilagdaan ang kasunduan sa Canada noong Nobyembre 2, 2025 at niratipikahan ng Pangulo noong Marso 26, 2026, ayon sa sponsorship speech.

Susuportahan nito ang joint training at mapabubuti ang koordinasyon sa humanitarian assistance, search-and-rescue missions at iba pang operasyon sa panahon ng kalamidad, ayon kay Sen. Tulfo.

Niratipikahan naman ng Pangulo ang kasunduan sa New Zealand noong Abril 13, 2026.

Sasaklawin nito ang pansamantalang pananatili ng visiting personnel para sa joint exercises, disaster response, professional exchanges at iba pang aktibidad na aaprubahan ng dalawang pamahalaan.

Sinabi ni Sen. Joel Villanueva na ang mga kasunduan ay “not blank checks.”

Dapat igalang ng lahat ng aktibidad ang soberanya ng Pilipinas, sumunod sa Konstitusyon at mga batas ng bansa, at manatiling saklaw ng hurisdiksiyon at pangangasiwa ng Pilipinas, sabi ni Villanueva.

Dapat sundin ang mga pamantayan ng bansa sa paggawa, kalusugan ng publiko, immigration, customs at pangangalaga sa kalikasan.

May visiting-forces agreements ang Pilipinas sa United States at Australia at reciprocal-access agreement sa Japan.

Kailangan muna ng pagsang-ayon ng Senado bago magkabisa sa ilalim ng batas ng Pilipinas ang mga kasunduan sa Canada at New Zealand.