ANG 14-anyos na Grade 9 na estudyanteng pumatay sa dalawang kaklase at sumugat sa walong iba pa sa loob ng Banga National High School sa Banga, South Cotabato noong nakaraang Biyernes bago nagpakamatay ay natuklasang ipinakita muna ang baril ng kanyang ama sa dalawang kaibigan sa paaralan bago isinagawa ang pamamaril.

Batay sa imbestigasyong isinagawa ng Police Regional Office 12 (PRO12) sa pangunguna ni Brigadier General Alan B. Manibog, bandang alas-7:30 ng umaga noong Biyernes, ang suspek na may alyas na “LJL” ay sinamahan ng kanyang ina nang pumasok siya sa paaralan upang dumalo sa kanyang klase.

Pagsapit ng tanghali, umuwi siya at nananghalian kasama ang kanyang kapatid na babae. Makalipas ang 45 minuto, mag-isa siyang bumalik sa paaralan sakay ng traysikel. Pagdating doon, ipinakita niya sa isang kaklase ang baril na nakasukbit sa kanyang baywang habang nasa loob sila ng palikuran ng paaralan.

Bandang alas-12:55 ng tanghali, muli niyang ipinakita ang parehong baril sa isa pang kaklase habang nasa pasilyo sila sa harap ng kanilang silid-aralan.

Makalipas ang limang minuto, nagtungo ang binatilyo sa Room 13 at pinaputukan ang kanyang mga kapwa estudyante bago lumabas ng silid at itinutok ang baril sa kanyang sariling ulo.

Nagbigay si Brig. Gen. Manibog ng ulat kay Department of the Interior and Local Government Secretary Juanito Victor C. Remulla at Philippine National Police chief General Jose Melencio C. Nartatez Jr. hinggil sa progreso ng imbestigasyon sa insidente ng pamamaril.

Kapwa mariing itinulak ng tatlong opisyal ang mas malaking pananagutan ng mga magulang at mahigpit na pagsunod sa mga alituntunin sa kaligtasan at wastong pag-iingat ng mga lisensiyadong baril habang nagpapatuloy ang imbestigasyon.

Pinaalalahanan ni Brig. Gen. Manibog ang mga magulang at tagapag-alaga na mahalaga ang kanilang pananagutan upang matiyak ang kaligtasan at wastong paggabay sa kanilang mga anak, kasunod ng mga natuklasang ang namatay na suspek ay malalim na nasangkot sa tinatawag na “deep dark web.”

“Nanawagan kami sa lahat ng mga magulang at tagapag-alaga na alamin kung nasaan ang kanilang mga anak, kung sino ang kanilang kasama, at kung anong mga aktibidad ang kanilang ginagawa, habang pinananatili ang bukas na komunikasyon at agarang interbensiyon kapag may mga alalahanin,” ani Brig. Gen. Manibog.

Agad nagtungo ang direktor ng pulisya ng Soccsksargen sa Banga National High School upang pangasiwaan ang imbestigasyon at tiyakin ang pagkakakilanlan at kalagayan ng mga estudyante. Ayon sa kanya, agad ding rumesponde ang mga lokal na pulis matapos nilang malaman ang insidente. Siniguro nila ang seguridad ng lugar at nakipag-ugnayan sa mga opisyal ng paaralan at mga medical responder.

Nakipagtulungan din siya sa pamunuan ng DILG at PNP sa panawagan sa publiko na huwag magbahagi ng mga hindi beripikadong impormasyon, larawan, o video tungkol sa insidente.

Nauna nang sinabi ni Sec. Remulla na ang namatay na suspek ay gumagamit ng “deep dark web.”

“Mahilig siya sa deep dark web na nakaimpluwensiya sa kanya. Ayon sa kanyang cellphone, nag-iwan siya ng ilang tala na nagdedetalye tungkol sa kanyang depresyon at tuloy-tuloy ito. Natuklasan ito noong Abril 2026. Sinubukan ng mga magulang na harapin ang sitwasyon ngunit nagkulang,” ani Remulla. Idinagdag niya na wala silang impormasyon na ang suspek ay naging biktima ng bullying.

Pinangunahan ni Gen. Nartatez ang puwersa ng pulisya sa pagpapahayag ng pakikiramay sa mga pamilya ng mga biktima. Sinabi rin niyang nagpapatuloy pa ang imbestigasyon sa insidente hanggang sa oras ng paglalathala.

Ang suspek sa pamamaril, na nakilala lamang sa alyas na “LJL” at isang lokal na residente, ay nagpakamatay matapos barilin ang kanyang mga kaklase. Dalawa sa mga biktima, isang lalaki at isang babae, ay kapwa 14-anyos. Walo pang lalaking estudyante, na pawang 14-anyos din, ang nasugatan. Nangyari ang insidente sa Banga NHS sa Barangay Benitez, Bayan ng Banga.

Ginamit ng suspek ang baril na pag-aari ng kanyang ama, isang lokal na empleyado ng Department of Education na rehistradong may-ari ng tatlong baril ngunit hindi umano ito naingatan nang maayos.

“Hindi secured enough. Kinuha ng bata ang baril,” ani Sec. Remulla.

Dahil dito, iniutos ang pagbawi sa License to Own and Possess Firearms at Certificate of Registration ng empleyado ng DepEd.

Ang lalaki ay rehistradong may-ari ng isang 9mm pistol, isang caliber .45 pistol, at isang caliber .40 pistol. Ang lisensya para sa 9mm at .45 pistols ay nakatakdang mag-expire noong Disyembre 2036 at Disyembre 2035, ayon sa pagkakabanggit, bago nangyari ang pamamaril.

Nag-expire naman noong Disyembre 2016 ang lisensya para sa kanyang .40 pistol. Gayunman, gumawa siya ng Affidavit of Loss para sa naturang baril sa Koronadal City noong Mayo 8 ng taong ito.

Ayon kay Brig. Gen. Manibog, ang lisensiyadong 9mm Taurus pistol ng empleyado ng DepEd ang ginamit ng kanyang namatay na anak sa pamamaril. Kasalukuyan itong nasa kustodiya ng mga imbestigador ng pulisya.

Samantala, isinuko ng lalaki sa lokal na pulisya ang kanyang caliber .45 pistol ilang oras matapos ang pamamaril noong nakaraang Biyernes.

Sinabi ni Brig. Gen. Manibog na dalawang pulis na nakatalaga sa labas ng paaralan ang agad na rumesponde nang marinig ang mga putok ng baril. Siniguro nila ang seguridad ng lugar bago tumulong sa mga biktima.

Narekober ng mga awtoridad sa pinangyarihan ng krimen ang 9mm Taurus pistol na ginamit sa pamamaril, kasama ang dalawang magazine at 13 basyo ng bala.

“Ito ay isa na namang insidente at isa na naman sa napakarami. Muli, sa ikatlong pagkakataon, ginamit ang isang baril na hindi naingatan nang maayos,” ani Sec. Remulla. Ayon sa opisyal, ipinakita ng imbestigasyon na ang baril na ginamit sa pag-atake ay pag-aari ng ama ng suspek, na isang disaster risk mitigation officer sa tanggapan ng Department of Education Region 12.

Sinabi ni Gen. Nartatez na sinusuri ng mga imbestigador ng PRO12 ang mga pangyayari at kilos na naganap bago ang pamamaril upang matukoy kung ano ang nagtulak sa suspek na gawin ang krimen.

“Sa isang bagay, hindi natin mabasa ang pag-iisip ng isang tao, ngunit maaari nating imbestigahan o tingnan ang mga kilos bago mangyari ang mga insidenteng ito,” ani ng hepe ng pulisya.

Sinabi ni Sec. Remulla na sinusuri ng mga imbestigador ang mga personal na gamit ng namatay na suspek.

“Mga tala, cellphone, iba pang gadget na maaari nating ipasailalim sa forensic investigation. Ngunit ipinapakita ng mga rekord na malalim ang kanyang aktibidad sa social media gayundin sa internet, kabilang ang mga aktibidad na nagpapakita ng karahasan,” ani Remulla.

Dahil dito, muli niyang pinayuhan ang mga magulang na alamin kung ano ang hinahanap o tinitingnan ng kanilang mga anak sa social media at kung anu-anong website ang kanilang binibisita.

“Tingnan ninyo. Hindi ito isyu ng privacy. Anak ninyo ‘yan… Nalulublob sila sa malalalim at madidilim na websites,” ani Remulla.

Sinabi ni Remulla na wala silang impormasyon kung nakapunta na ang suspek sa isang lokal na shooting range. Gayunman, sinabi niyang ang dalawang pulis na nakatalaga sa labas ng paaralan ay nagsasagawa ng pagsusuri sa mga estudyante at iba pang taong pumapasok sa lugar.

“Lumilitaw na itinago ang baril. Ngunit ang malaking isyu rito, muli, ay ang paggamit ng internet nang walang sapat na paggabay, kung saan-saan na pumupunta ang mga bata. May mga chat group na naghihikayat sa mga tao na gumawa ng krimen,” ani Remulla.

Sinabi ni Remulla na muli silang lalapit sa Kongreso upang isulong ang paggawa ng batas na maglilimita sa paggamit ng social media ng mga batang Pilipino, katulad ng ginawa sa Australia.

Sa kaso ng suspek sa South Cotabato, ang kanyang ama ay haharap lamang sa kasong reckless imprudence sa ilalim ng batas.

“Ang gusto namin, ang pananagutan ng gun owner ay kapantay ng pananagutan ng suspek,” ani Remulla.

Noong Agosto 18, isang junior high school student sa Ateneo de Zamboanga University ang bumaril at pumatay sa isang kaklase bago rin nagpakamatay.

Ginamit ng suspek ang mga baril ng kanyang ama, isang lokal na opisyal ng Bureau of Customs, sa pag-atake. Natuklasan na nakapasok siya sa paaralan nang hindi napapansin matapos hindi dumaan sa pangunahing pasukan.

Noong Hunyo 22, dalawang estudyante ang nagsagawa ng pamamaril sa loob ng San Jose National High School sa Tacloban City, na ikinamatay ng tatlo nilang kaklase at ikinasugat ng 20 iba pa bago sila napasuko ng mga unang rumespondeng awtoridad.

Isa sa mga suspek ang gumamit ng service firearm ng kanyang tiyahin, isang babaeng tauhan ng PNP, sa pamamaril. Ang ikalawang baril na ginamit ay isang caliber .38 revolver na sinasabing nakarehistro sa isang security agency mula sa Cebu City.